به اين جهت حضرت صادق عليه السلام در هر مصيبتى دعا مىفرمود : الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذى لَمْ يَجْعَلْ مُصيبَتى فى دِينى . « 1 » خدا را سپاس كه مصيبت مرا در دينم قرار نداد . ريشه‌هاى گريز از دين بخش عمده از مصايب دينى مربوط به ريشه‌هاى گريز از دين است . از نظر قرآن مجيد گريزهاى انسان برگرفته از خلق و خو و روحيات اوست . راه دين روشن و هموار است ولى دل بيمار و چشم آلوده ، تاريك بين است . با بررسى آيات ريشه‌هاى اصلى دين گريزى به شرح زير است : 1 - انديشيدن در آفرينش جهان و نياز انسان به خالق قادر ، او را به مبدأ هستى و برنامهء دين رهنمون مىسازد ولى بىخردى و تفكّر نكردن در هدف و آثار و نشانه‌هاى خلقت ، انسان را به كوردلى و بيهودگى و پوچى مىرساند . 2 - دين خدا با سرشت و فطرت آدمى هماهنگ و استوار است ولى گروهى از مردم از حقيقت فطرى فرار مىكنند و دين باور نيستند . 3 - توجه به راهنمايى انبيا و برنامه‌هاى تربيتى اولياى الهى در ساختن بشر مؤثّر است ولى بىاعتنايى به آموزه‌هاى انسان‌ساز ؛ بشر را گمراه مىسازد . 4 - آيات و پندهاى قرآن مجيد وسيلهء شناخت حق و باطل و خير از شر است ولى انسان ضعيف از كتاب اللّه فاصله مىگيرد و بهرهء كافى نمىبرد . 5 - استدلال و معجزات و نشانه‌هاى آفرينش ، ابزارى براى اثبات حقّانيت دين است . ولى مردم با بهانه جويى و مشكل تراشى با آيات حق مقابله مىكنند . 6 - سنّت‌هاى غلط و خرافات و باورهاى نادرست پيشينيان سدى در برابر

--> ( 1 ) - الكافى : 3 / 262 ، حديث 42 ؛ وسائل الشيعة : 3 / 247 ، باب 73 ، حديث 3536 .